اشکال یک اسطوره

کتاب «اشکال یک اسطوره» نوشته سعید ارباب شیرانی موضوع گونه گونی شخصیّت ادبی حضرت یوسف را مورد بررسی قرار میدهد. در داستان های فارسی هم به وفور دیده می شود که از نام یوسف یا داستان یوسف (ع) الهام گرفته شده است. ازآنجاکه زندگی یوسف (ع) و ماجراهای عاشقانه ی او با زلیخا در طول تاریخ بارها تعریف شده و بر سر زبان ها بوده، در دنیای شعر نیز به شاعران الهام بخشیده است. حتی این موضوع پا به عرصه ی پژوهش های دانشگاهی نیز گذاشته و به شرح و تفصیل درآمده است. کتاب اشکال یک اسطوره (گونه گونی شخصیت ادبی حضرت یوسف) ضمن معرفی داستان یوسف (ع) برحسب روایت کتاب مقدس و قرآن به نقد و تحلیل برخی از روایات برگرفته از این داستان در ادبیات فارسی و انگلیسی پرداخته است. نویسنده در این کتاب منظومه ی «یوسف» یا «عزیزکرده ی فرعون» نوشته ی رابرت آیلت و «یوسف و برادرانش» نوشته ی توماس مان را با اثر جامی به نام «یوسف و زلیخا» مقایسه کرده و میزان تأثیرپذیری نویسندگان آن آثار را از کتاب مقدس یا قرآن در شرح داستان یوسف (ع) نشان داده است. سعید ارباب شیرانی نویسنده و مترجم ایرانی بود. سعید ارباب شیرانی در اصفهان زاده شد. حمید ارباب شیرانی مترجم برادر او بود. سعید در ۱۳۴۰ رهسپار آمریکا شد و دکتری در ادبیات تطبیقی از دانشگاه پرینستون گرفت. سپس به ایران بازگشت. با آغاز جنگ ایران و عراق از دانشگاه جندی شاپور اهواز به تهران رفت و در دانشنامه جهان اسلام و مرکز نشر دانشگاهی با بزرگانی چون ابوالحسن نجفی همکار شد. او همچنین در دانشگاه علامه طباطبایی تدریس کرد. رضا سیدحسینی به او پیشنهاد کرد که تاریخ نقد جدید رنه ولک را به فارسی ترجمه کند، و این کار پس از نوزده سال کامل شد. درگذشت او در زمستان ۱۳۸۹ در آمریکا تقریبا هم زمان شد با انتشار واپسین جلد تاریخ نقد جدید به فارسی در انتشارات نیلوفر. این ترجمه برگزیده جایزهٔ کتاب سال در بخش ترجمه شده است. ارباب شیرانی مقالاتی از اریش اویرباخ و اومبرتو اکو و دیگران نیز به فارسی ترجمه کرده است.