تحول حکومت داری و فقه حکومت اسلامی

فصل اول «جریان های مذهبی - سیاسی دهه ۲۰»: دهه بیست از بسیاری جهات امتداد دگرگونی هایی است که شالوده آن در پهلوی اول ریخته شده بود. رواج اندیشه های مادی جدید در ایران عصر رضاشاهی در دو چهره ماتریالسم دیالکتیک و نیز ایدئولوژی دولت مطلقه، تاثیر مهمی بر جریان های مذهبی بر جای گذاشت. در این بخش به مهم ترین کانون های مناقشه مذهبی - سیاسی در ابتدای دهه بیست در چند بخش پرداخته می شود: ۱- رواج بهائیگری ۲-کسروی و جنبش های پاکدینی ۳- حکمی زاده و اسرار هزار ساله ۴- جریان اصلاحی - انتقادیدو دیدگاه قابل تشخیص بین علمای دینی شیعه در دهه بیست وجود داشت، سنت حاکم بر حوزه علمیه و اندیشه های انتقادی/اصلاحی، هر چند این دو جریان نسبت به هم نقد هایی داشتند، اما در مقابل منتقدین مواضع روشنی اتخاذ می کردند. البته در چهار چیز هم داستان بودند: ۱- مبارزه با استعمار ۲- مبارزه با مذاهب و گرایش های انحرافی ۳- مبارزه با استبداد و قوانین موضوعه ۴- دفاع از حکومت اسلامی و قوانین شرعی. فصل دوم «گذار به حکومت اسلامی»: نیرو های مذهبی، ناکارآمدی دولت را ناشی از سرکوب مذهب و توجه به قوانین وارداتی و سکولار می دانستند و بر عکس، مخالفان مذهب رسمی نیز ناکارمی دولت را ناشی از ماهیت مذهب شیعه دانسته و چنین می اندیشیدند که پیشروان مشروطه خواهی به خطا مشروطه را در بغل شیعه جا دادند. در ادامه دیدگاه وی در دو بخش مورد بررسی قرار می گیرد: ۱- ماهیت قانون ۲- اقتصاد اسلامی. در ادامه تصمیم حوزه برای نگارش جوابیه، منجر با تالیف و انتشار کتاب کشف اسرار توسط امام خمینی شد. او این کتاب را در دفاع از احکام اسلامی و رد کتاب اسرار هزار ساله نوشت و در خلال آن حمله به استعمار و استبداد را ترسیم و سعی نمود نظریه حکومت اسلامی را که از مفاهیم محوری دهه بیست بود توضیح دهد.