رفیق دن کامیلو

«رفیق دن کامیلو» نوشته ی جووانی گوارسکی جلد دیگری از مجموعه کتاب های «دن کامیلو» است. جووانی گوارسکی نویسنده، روزنامه نگار، کاریکاتوریست و طنزپرداز ایتالیایی در زمان روزنامه نگاری داستان هایی درباره ی کشیشی به نام دن کامیلو می نوشت. همین داستان ها مجموعه کتاب های دن کامیلو را شکل داده اند که در دنیا محبوب هستند. از آثار گوارسکی چندین اقتباس سینمایی و تئاتری در ایران نیز انجام شده است؛ سریالی با عنوان«زندگی خانوادگی» در رادیو تلویزیون ملی ایران در دهه ی پنجاه، فیلم سینمایی «نان، عشق و موتور ۱۰۰۰» و نمایشنامه ی «دن کامیلو» برخی از این اقتباس ها هستند. «رفیق دن کامیلو» رمانی است که از بخش های مستقلی تشکیل شده که هر کدام نامی دارند، و هر بخش را می توان به عنوان داستان کوتاه نیز تلقی کرد چرا که حول ماجرای مستقلی روایت می شود و بدون وابستگی به بخش های دیگر رمان، درون مایه و ساختار کاملی دارد. در داستان های دن کامیلو، شخصیت های محوری معمولا دن کامیلو و بخشدار پپونه هستند که تضادی عقیدتی و ریشه دار با هم دارند و همیشه در حال مشاجره هستند. در این رمان نیز هر چند ساختار اصلی داستان همچنان بر اساس تقابل دن کامیلو و پپونه بنا شده اما شخصیت های دیگری حضور دارند که داستان را پیش می برند و هر بخش رمان حول شخصیت یکی از آن ها شکل می گیرد. بر خلاف سایر داستان های دن کامیلو که معمولا در دهکده ای در ایتالیا می گذرند، بخش عمده ی این داستان در اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی رخ می دهد. پپونه مسئول انتخاب گروهی از اعضای فعال حزب کمونیست ایتالیا است تا او را در بازدید از کشور شوراها و سرزمین آرمانی همراهی کنند. دن کامیلو با دست آویز قرار دادن ماجرایی قدیمی، پیونه را تحت فشار قرار می دهد تا او را در این هیأت جا دهد. او با لباس مبدل و با نام رفیق کامیلو در طول سفر در حال تهیه ی گزارشی مخفی و رمزی برای اسقف اعظم است و در عین حال سعی دارد تا تزویر و ریاکاری و ذات پوسیده ی پنهان کمونیسم را برای پپونه و هیأت همراهش آشکار کند. پپونه نیز با خشمی پنهان مراقب رفتار و کردار اوست تا راز کشیش بودن او را حفظ کند. بسیاری از موقعیت های طنز داستان را همین همراهی اجباری رقم می زنند. بزرگ نمایی از دیگر شگردهای طنزپردازی گوارسکی است؛ او از زبان دن کامیلو چنان از رسالت افراد بشر نسبت به حزب در جای جای زمین حرف می زند که گویی گام بعدی پراکندن آرمان های کمونیسم و سوسیالیسم در کرات دیگر است. نویسنده در رمان «رفیق دن کامیلو» با خلق موقعیت های طنز ذات پوسیده ی کمونیسم را نشان می دهد، رمانی خواندنی برای علاقمندان به طنز و سیاست که انگار به هم آمیخته هستند.