فراتر از خدای پدر

الهیات مسیحی به خاصه از قرن چهارم میلادی و رسمیت یافتن از سوی امپراطوری روم، الهیاتی تماما مردانه بوده است. خدای پدر، خدای پسر و روح القدس که او نیز شمایل و منشی مردانه دارد، تثلیث الهیاتی مسیحیت را تشکیل داده و تا همین امروز نیز باقی مانده اند. با وجود اینکه روایات بسیاری به حضور و نقش ویژه ی زنان در الهیات مسیحی با تأکید بر نقش پررنگ مریم عذرا و مریم مجدلیه در مسیسحیت وجود دارد، اما کلیسا، مریم عذرا را در حد همان مادر باکره پایین کشید و مریم مجدلیه را نیز به کلی حذف کرد. از همین روی نگاه عمیقا مردسالارانه ی کلیسا به خدا، جهان و انسان، همه ی روایت های اولیه ی تاریخ مسیحیت را در خصوص نقش الهیاتی و قدسی زنان نادیده گرفت و این مسئله از نیمه ی دوم قرن بیستم به یکی از مسائل مهم نظرگاه‎ های فمینیستی تبدیل شد که یکی از آن ها رجوع به اسطوره های گنوسی وارد شده در ابتدای ظهور مسیحیت و نقش سوفیا در مقام تجلّی زنانه ی خداوند است. با این همه، نقش خدای پدر چنان در الهیات مسیحی پررنگ است و همه ی جنبه های زیست و حیات انسان، مبنایی مردانه و قضیب سالار دارد که «مری دیلی» در کتاب «فراتر از خدای پدر: به سوی فلسفه ی آزادی زنان» تمام توانش را صرف این کرده که این قرائت غالب را به چالش بکشد. دیلی بر ارتباط مردانه ای که میان انسان و خدا در مسیحیت طرح‎ ریزی شده حمله می کند و به قولی به دنبال فرا رفتن از خدای پدری ست که فقط هم پسرش را می بیند! «فراتر از خدای پدر: به سوی فلسفه ی آزادی زنان» از هفت فصل تشکیل شده که در امتداد هم تکمیل کننده ی پروژه‎ ی دیلی هستند: 1. بعد از مرگ خدای پدر ۲. دفع شر از حوا: هبوط به آزادی ۳. فراتر از مسیح پرستی: جهانی بدون الگوها ۴. تغییر ارزش ها: پایان اخلاق قضیبی ۵. پیوندهای آزادی: خواهری به مثابه ی ضدکلیسا ۶. خواهری به مثابه ی پیمان کیهانی ۷. علت غایی: علت همه ی علت ها.