در گرگ و میش راه

زندگی زینت دریایی برای ابراهیم مختاری چنان جذاب بوده است که یک فیلم مستند (زینت یک روز بخصوص) و یک فیلم سینمایی (زینت) دربارۀ او ساخته اما به این فیلم ها اکتفا نکرده و کتابی هم دربارۀ او منتشر کرده است. «در گرگ و میش راه» روایت زندگی زینت دریایی است. او در یکی از روستاهای قشم به نام سلخ زندگی می کند. فضای حاکم بر این روستا مردسالارانه و بسته است. دختران در سنین کم باید ازدواج کنند و حق انتخاب همسر و تحصیل ندارند. در چنین فضایی زینت دریایی تصمیم می گیرد به گونه ای دیگر زندگی کند، او می خواهد خودش برای زندگیش تصمیم بگیرد، نه اطرافیان و جامعۀ کوچک روستایش. او سرانجام در انتخاب شوراها شرکت می کند و بیشترین رای را در انتخابات شورای روستا می آورد. در زیر عنوان کتاب عبارتی آمده است که در واقع چکیدۀ کتاب است؛ تلاش مداوم زنی در جامعه ای بسته و مردسالار. کوشش های بی وقفۀ زینت در این روستای کوچک در مقابل سنت ها و باورهایی کهنه، به سان مبارزه ای عظیم برای آزادی است. برداشتن برقع و گرفتن کار به عنوان بهورز قدمی بلند برای تغییر نگرش آدم های سنتی در فضایی کوچک است. همه زینت را می شناسند و نگاه بدی به او دارند. تلاش و مبارزۀ زینت در ابتدا جنبه ای فردی دارد اما او به دنبال تغییری بزرگ تر است. او فقط به فکر خودش نیست بلکه می خواهد به طور ریشه ای این نگاه مردسالارانه را به چالش بکشد و راه را برای زنان و دختران دیگر باز کند. حضور او در شورای روستا گامی برای رسیدن به این هدف و تغییری اساسی در روستایی کوچک است. زینت در جایی از کتاب می گوید: «اگر بتوانم کاری انجام بدهم و تغییری در این جامعه به وجود بیاید، بعدها روح من می رود در قالب تک تک این دخترهای کوچک. دلم نمی خواهد آن ها این قدر زجر بکشند. شصت هفتاد سال سختی زیاد نیست، ولی اگر تغییری پیدا نشود ما باید هزاران سال این دردها را تحمل کنیم. » «در گرگ و میش راه» به طور مفصل به زندگی زینت دریایی پرداخته است. این کتاب از دو بخش تشکیل شده است. در بخش اول از کودکی تا کشف برقع برای اشتغال در بهورزی روایت می شود و در بخش دوم به فعالیت های او از آغاز کار بهورزی تا پایان کار او در شورای روستا می پردازد. «در گرگ و میش راه» ناداستانی خواندنی و جذاب است که روایت یک مبارزۀ زنانه را در محیط مردسالارانه روایت می کند. این روایت نه تنها به زنان بلکه به همۀ انسان ها جرئت مبارزه و تغییر را می آموزد.