سگ سالی

«سگ سالی» رمانی نوشته ی بلقیس سلیمانی نوسنده ی باتجربه و پر کار کرمانی است. این رمان یکی از بحث برانگیزترین رمان های دهه ی نود است و نظر بسیاری منتقدان را به خود جلب کرده است و البته پایان این رمان با انتقادات زیادی مواجه شده است. قلندر، پسر ماه سلطان و دادلله از تهران به شمس آباد پناه می آورد و خودش را در طویله ی خانه ی پدری پنهان می کند. او که از اعضای دون پایه ی سازمان مجاهدین خلق است پس از دستگیری اعضای این سازمان به شهر خود می گریزد و در طویله پنهان می شود تا آب ها از آسیاب بیفتد. اما این پنهان شدن که قرار بوده موقتی باشد 24 سال طول می کشد. قلندر در تمام این سال ها خودش را در طویله محبوس می کند. رمان به روایت زندگی قلندر در تمام این سال ها در طویله می پردازد و در ضمن آن، اتفاقات مهم سال های گذشته را نیز مرور می کند. حبس خودخواسته ی قلندر، بهانه ای برای مروری کوتاه تاریخ معاصر کشور است. رمان حول محور شخصیت قلندر می چرخد و تمامی صحنه های حضور او در داستان برای مخاطب بیان می شود. در آثار شخصیت محور، بیان وضعیت شخصیت و حالات او دارای اهمیت بسیار است تا از این طریق احساس و اعمال و تمامی حرکات شخصیت برای مخاطب روایت شود. تحولات روحی و ظاهری شخصیت های فرعی رمان نیز بیانگر تغییر تحولات اجتماعی نیز هست. نویسنده بسیاری از جنبه های سیاسی و اجتماعی زندگی در ایران بین دهه ی 60 تا 80 را در این رمان روایت کرده است. همچنین نویسنده در طول این رمان تغییرات فرهنگی رخ داده در ایران را نیز در قالب اتفاقاتی که برای شخصیت های داستان اتفاق می افتد، روایت می کند. مثلا ملیحه (خواهر قلندر) دارای تفکرات سنتی بوده اما رفته رفته می پذیرد که همسرش زن دیگری داشته باشد و خودش هم برای داشتن یک زندگی مستقل به کار آرایشگری بپردازد. شخصیت های «سگ سالی» دارای کارکردی دوگانه اند، هم برای پیشبرد رمان و روایت داستان مورد استفاده قرار گرفته اند و هم به نوعی بیانگر تحولات اجتماعی، سیاسی و تاریخی هستند. بازه ی زمانی داستان بسیار طولانی است؛ یعنی 24 سال بنابراین داستان در بخش هایی شتاب می گیرد و برخی اتفاقات مهم در یکی دو فصل روایت می شوند. به نظر می رسد اگر بازه زمانی کوتاه تری انتخاب می شد روایت باورپذیرتر و رفتار شخصیت اصلی واقعی تر می شد. «سگ سالی» رمانی سیاسی است و همانند بیشتر رمان های بلقیس سلیمانی به اتفاقات دهه ی شصت می پردازد، داستانی جذاب و تلخ که خواننده را با خود همراه می کند.